Thiếu máu não: Triệu chứng, nguyên nhân, cách điều trị và phòng ngừa bệnh

Thiếu máu não được xem là một hội chứng “tiền” tai biến, đột quỵ. Đôi khi thiếu máu não cục bộ chỉ xuất hiện bằng một cơn “choáng qua rồi hết” khiến cho các bác lơi lỏng cảnh giác vì biểu hiện bệnh không rõ ràng.

Vậy thiếu máu não là bệnh gì? Bị thiếu máu lên não có nguy hiểm không? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị thiếu máu não ra sao? Mời các bác dành ít phút đọc bài viết để có nhận định đúng về bệnh thiếu máu não.

1. Thiếu máu não là bệnh gì?

Não bộ là trung tâm điều khiển mọi chức năng vận động và thần kinh của con người. Tuy não chỉ chiếm 2% tổng trọng lượng cơ thể nhưng cần khoảng 15 – 20% lượng máu bơm từ tim để thực hiện trao đổi chất và tổng hợp năng lượng nuôi sống các tế bào. 

Bệnh thiếu máu não (hay “thiểu năng tuần hoàn não”) xảy ra khi lưu lượng máu, oxy và dinh dưỡng cung cấp đến não bị giảm sút đột ngột. Những tế bào thần kinh nào bị thiếu hụt năng lượng để hoạt động sẽ trở nên hoại tử và chết đi nhanh chóng, chức năng thần kinh tương ứng bị ảnh hưởng, thậm chí là gây đột quỵ tử vong.

2. Bệnh thiếu máu não có nguy hiểm không?

Thiếu máu não ban đầu chỉ là hội chứng thoáng qua khiến người bệnh không mấy chú ý. Bệnh diễn tiến lâu ngày và các triệu chứng nặng dần lên, khi biến chứng thành một cơn đột quỵ thực sự sẽ hoàn toàn đe dọa đến sức khỏe và tính mạng con người.

Theo nghiên cứu, nếu tuần hoàn máu não gián đoạn dưới 10 giây thì con người sẽ rơi vào rối loạn và ngất đi. Còn nếu tính bằng phút thì cứ mỗi phút trôi qua có đến 2 triệu tế bào não chết đi, mức độ tổn thương càng lan rộng thì chức năng thần kinh suy giảm càng nhiều.

Do đó, thiếu máu não là bệnh nguy hiểm vì nó là một dạng của tai biến, đột quỵ. Thiếu máu não chiếm 25% tổng số ca tai biến mỗi năm, đối tượng bệnh chính là người trung niên, người cao tuổi và kể cả người trẻ lao động trí óc nên bất cứ ai trong chúng ta cũng không nên chủ quan.

3. Triệu chứng điển hình của bệnh thiếu máu não

Nhức đầu: Cảm giác đau ban đầu chỉ xuất hiện tại một vùng đầu nhất định, theo thời gian người bị thiếu máu não sẽ cảm thấy đau khắp đầu, căng nặng đầu khi phải di chuyển, xoay đổi tư thế, suy nghĩ lo lắng hoặc lúc mới ngủ dậy.

Choáng váng, hoa mắt, chóng mặt: Người bệnh có cảm giác chao đảo đột ngột, đầu óc xoay tròn, tối sầm mặt mày và mất thăng bằng đi đứng. Do đó, bị thiếu máu não dẫn đến tác hại dễ té ngã, va đập, chấn thương xương khớp hoặc sọ não khi đang di chuyển, làm việc trên cao nên rất nguy hiểm.

Ù tai, giảm thính lực: Dù trong không gian yên tĩnh người bệnh vẫn nghe tiếng ù ù trong tai.

Mất ngủ, mệt mỏi: Bệnh nhân thiếu máu não mắc phải các rối loạn về giấc ngủ như trằn trọc khó ngủ, ngủ chập chờn, dễ thức giấc giữa đêm, ngủ gặp ác mộng nên rất cảm giác mệt mỏi, khó chịu.

Tê bì, nhức mỏi: Tê bì các đầu ngón tay, châm chích râm ran ở da như kiến bò, đau mỏi âm ỉ hoặc từng cơn ở vùng cổ, vai gáy và lan xuống cánh tay chủ yếu vào ban đêm, cẳng chân bị chuột rút. 

Giảm trí nhớ, trái tính: Hoạt động máu dẫn lưu lên não kém khiến cho người bệnh bị chứng đãng trí, mau quên, mất tập trung, cảm xúc bồn chồn hoặc cáu gắt vô cớ. 

4. Nguyên nhân thiếu máu não là gì?

4.1. Thiếu máu não do xơ vữa động mạch 

Hầu hết các trường hợp thiếu máu não cục bộ là do động mạch xơ vữa và lão hóa. Các mảng bám dày lên theo thời gian khiến cho lòng mạch hẹp lại, đè ép vào mạch máu nuôi não và mất độ đàn hồi tự nhiên. Khi đó, lượng máu, oxy bơm lên não giảm đáng kể gây ra tai biến, đột quỵ.

4.2. Thiếu máu não do cục máu đông gây thuyên tắc mạch

Các cục máu đông có thể hình thành ở nhóm động mạch lớn nuôi não (động mạch cảnh trong, động mạch não giữa, động mạch đốt sống,…) hoặc huyết khối xuất phát từ tim (do bị rung nhĩ, hở van tim, nhồi máu cơ tim, suy tim…), sau đó di chuyển lên não gây tắc mạch.

4.3. Thiếu máu não cục bộ do chấn thương cột sống, thoái hóa đốt sống cổ

Khi các đốt sống cổ bị tổn thương do thoái hóa, chúng sẽ chèn ép lên các dây thần kinh và mạch máu xung quanh, từ đó làm ngưng trệ quá trình tuần hoàn máu lên não và dẫn đến bệnh thiếu máu não.

4.4. Một số yếu tố nguy cơ khác gây thiếu máu não

  • Căng thẳng, áp lực trong công việc
  • Thức quá khuya
  • Lạm dụng thuốc lá, rượu bia, chất kích thích
  • Lười vận động, ngồi làm việc một chỗ lâu ngày
  • Chế độ dinh dưỡng thiếu lành mạnh
  • Gối quá cao đầu khi ngủ

5. Cách điều trị thiếu máu não cục bộ

5.1. Xử lý sớm cơn thiếu máu não cục bộ

  • Dùng thuốc chống kết tập tiểu cầu Aspirin liều 50 – 325mg/ngày. Có thể thay thế bằng Clopidogrel 75mg/ngày.
  • Kiểm soát huyết áp và duy trì ở mức thấp hơn 140/90mmHg.
  • Dùng thuốc hạ lipid máu nhóm Statin nhằm hạ cholesterol trong máu, làm chậm sự tiến triển của mảng xơ vữa ở động mạch.
  • Xử lý điều trị sớm cho các bệnh nhân có vấn đề về tim, đặc biệt là bệnh rung nhĩ.

5.2. Điều trị dự phòng thiếu máu não cục bộ

Rối loạn lipid máu: Điều trị bằng nhóm thuốc Statin (gồm Lovastatin, Fluvastatin, Atorvastatin, Rosuvastatin….), nếu cần thì kết hợp thêm nhóm thuốc Fibrat để đưa lipid máu về mức bình thường.

Đái tháo đường: Dùng thuốc kiểm soát đường huyết sao cho HbA1C ở mức dưới 6,5%.

Hẹp động mạch cảnh: Dùng phương pháp phẫu thuật bóc nội mạc mạch cảnh hoặc can thiệp bằng dụng cụ cơ học Stent khi bị mạch hẹp trên 60% (đối với chụp mạch số hóa xóa nền) hoặc 70% (đối với siêu âm Doppler). 

6. Làm cách nào để phòng chống thiếu máu não?

6.1. Chế độ dinh dưỡng khoa học

  • Bổ sung nhóm thực phẩm có chứa các chất giúp tạo máu

Thịt bò giàu đạm, sắt, vitamin B2, B6, B12 hỗ trợ tái tạo hồng cầu huyết, cung cấp oxy cho tế bào, tăng miễn dịch cơ thể.  

Hải sản chứa nhiều kẽm, sắt, vitamin B12, acid amin giúp sản sinh hồng cầu, chống mệt mỏi, căng thẳng, tăng tuần hoàn máu để não không bị ngạt oxy.

Lòng đỏ trứng gà rất giàu đạm, canxi, sắt, photpho và các vitamin tham gia quá trình tạo máu.

  • Bổ sung nhóm thực phẩm giàu omega-3 giúp bổ não

Cá hồi giàu acid béo không bão hòa tốt cho cơ thể, các khoáng chất (kali, canxi, kẽm, photpho,…), vitamin các loại (như vitamin A, B6, B12, D,…) hỗ trợ tăng cường chức năng não bộ.

  • Cung cấp nhóm rau củ giàu vitamin và sắt

Cải bó xôi (rau bina) là rau lá xanh cực kỳ tốt cho người bệnh tai biến, đột quỵ thể thiếu máu não nhờ có hàm lượng sắt, vitamin B12, acid folic cao.

Rau cần tây chứa nhiều acid amin, sắt, kẽm, vitamin các loại giúp thúc đẩy tuần hoàn máu não.

Súp lơ xanh được khuyến khích dùng trong ngăn ngừa bệnh thiếu máu não cục bộ do hàm lượng chất xơ, sắt, magie, vitamin A và C dồi dào.

Cà rốt, bí ngô là các loại củ quả giàu beta carotene, vitamin A, C, acid folic và các khoáng chất giúp tăng cường trao đổi chất, thúc đẩy lưu thông máu não.

Ngoài ra, các loại trái cây nên bổ sung như lựu, dâu tây, quả mâm xôi, mận, táo, họ nhà cam quýt, nho đen,… rất giàu vitamin C, chất xơ, khoáng chất giúp chống oxy hóa, tăng khả năng hấp thu sắt và tạo tế bào máu trong cơ thể.

6.2. Tập thể dục đều đặn

Duy trì vận động cơ thể ít nhất 30 phút mỗi ngày bằng các môn thể dục vừa sức, nhẹ nhàng như đi bộ, bơi lội, yoga, đạp xe. 

Luyện tập thể dục giúp giảm nguy cơ béo phì, chống xơ vữa động mạch, điều hòa huyết áp, tăng sức bền cho tim mạch và cải thiện tình trạng cột sống lưng – cổ.

6.3. Thói quen sinh hoạt lành mạnh

Cân bằng giữa thời gian làm việc và nghỉ ngơi để giảm áp lực cho não.

Giữ cơ thể khỏi sự thay đổi nhiệt độ đột ngột bằng cách không tắm đêm, không tắm nước lạnh khi mới đi ngoài nắng về, mặc ấm khi thời tiết chuyển mùa,…

Giữ cho đầu óc tĩnh tâm, hạn chế nóng giận.

Khám sức khỏe định kỳ để phát hiện và điều trị sớm những bệnh lý nguy cơ gây bệnh thiếu máu não cục bộ.

Có thể thấy, bị thiếu máu não là tình trạng không còn xa lạ với các bác, nhiều người bệnh có tâm lý xem nhẹ do triệu chứng không rõ ràng và có thể tự hồi phục. Tuy nhiên, thiếu máu não cục bộ thoáng qua tái lặp nhiều lần là tiền căn của tai biến, đột quỵ và có thể gây tử vong nếu không điều trị kịp thời. 

Để được chẩn bệnh, tư vấn phương pháp hỗ trợ ngăn ngừa và điều trị bệnh thiếu máu não, nhũn não, chảy máu não bằng bài thuốc Đông y An Cung Trúc Hoàn không tác dụng phụ, các bác có thể liên hệ trực tiếp Lương y Nguyễn Quý Thanh qua đường dây nóng 0901.70.55.66 hoặc để lại thông tin trên website www.ancungtruchoan.com.vn .    

Xem thêm: Bài thuốc điều trị thiếu mãu não hiệu quả nhất hiện nay

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *